2.2 origineel

2.2 Een complexe uitdaging

Duurzaamheid gaat niet over één probleem, zoals klimaatverandering. De uitdagingen van duurzaamheid zijn complex en versterken elkaar. Het valt niet mee om ergens iets op te lossen, zonder per ongeluk ergens anders nieuwe problemen te creëren. Dit lukt alleen als je afstand neemt. Je hebt een systeemperspectief nodig. Ofwel… we moeten leren systeemdenken.

Systeemdenken betekent dat je naar het geheel kijkt én naar alle losse delen op hetzelfde moment. Je kijkt niet naar één onderdeel, maar naar de samenhang met alle delen én het geheel. Allemaal op hetzelfde moment.

De hele olifant kunnen zien
Het verhaal van de blinde mannen en de olifant leert ons een belangrijke les. Doordat zij allemaal maar een klein stukje van de olifant kunnen zien, denkt iedere blinde man dat de olifant iets anders is, van een touw tot een boomstam. Ze krijgen ruzie over wie gelijk heeft. Pas als ze met elkaar in gesprek gaan, zien ze stukje bij beetje de hele olifant.

De hele olifant kunnen zien, kan alleen samen met anderen
We hebben elkaar nodig om een beeld te vormen van het geheel. De wetenschap is opgedeeld in stukjes, zeer gespecialiseerde vakgebieden. Een wetenschapper weet vaak heel veel van een klein stukje van de olifant. Alleen als je afstand neemt en iedereen samenbrengt, krijg je een beeld van het geheel. Als je met duurzaamheid aan de slag gaat, zorg dan voor meerdere zienswijzen en meningen.

Veel perspectieven samenbrengen en open staan voor elkaars inzichten
Dat is precies wat Karl Hendrik heeft gedaan in zijn zoektocht naar duurzaamheid. Samen met allerlei disciplines uit de wetenschap hebben ze gekeken naar het grootste gesloten systeem: onze aarde. De aarde is zonder ons helemaal duurzaam. Ze kan oneindig doorgaan.

Samen hebben alle wetenschappers gekeken hoe dit systeem precies werkt en waar ze het allemaal over eens zijn. Dit deden ze op basis van de wetten van de natuur. Want als je weet hoe iets precies werkt, weet je ook hoe iets kapot gemaakt wordt. We duiken hier samen wat dieper in.